Cơ quan thuế trả lời khác nhau, người nộp thuế nên làm gì?

Hai trả lời đăng trên cổng hỏi đáp của Bộ Tài chính trong tháng 10/2026 đi ngược nhau về thuế với giao dịch trên sàn nước ngoài. Trang này giúp bạn biết một trả lời như vậy có giá trị đến đâu và tự bảo vệ thế nào khi các trả lời còn vênh nhau.

Hai cơ quan thuế đã trả lời khác nhau thế nào?

An Giang hướng dẫn tự khai 0,1% cho giao dịch trên sàn nước ngoài từ 01/7/2026, Thuế cơ sở 18 Hà Nội nói “chưa có cơ sở để hướng dẫn”.

Cơ quan trả lời	Ảnh tải lên	Kết luận	Văn bản được dẫn
Thuế tỉnh An Giang (câu hỏi 166266)	07/10/2026	Chịu 0,1%, tự khai theo Thông tư 89	Nghị định 253/2026 Điều 16, 62; Luật 109; Thông tư 89
Thuế cơ sở 18 thành phố Hà Nội (câu hỏi 166757)	20/10/2026	Chưa có cơ sở để hướng dẫn nghĩa vụ thuế	Luật 108 Điều 6; Nghị quyết 05; Luật Các tổ chức tín dụng; Nghị định 52/2024

Ngày trong bảng là ngày tải ảnh trả lời lên cổng, vì trang không ghi ngày trả lời. Trả lời của Hà Nội không trích Luật 109, Nghị định 253 hay Thông tư 89. Nội dung đầy đủ và phần đối chiếu ở trang giao dịch trên sàn nước ngoài có phải nộp thuế không.

Một trả lời trên cổng hỏi đáp có giá trị đến đâu?

Đó là trả lời cho một người hỏi, không phải văn bản quy phạm pháp luật, nên không thay được câu chữ của Luật 109. Cả hai trả lời đăng dạng ảnh, không có số công văn, ngày ký hay chữ ký.

Luật 108 có một điều bảo vệ người làm theo hướng dẫn. Người nộp thuế không bị xử phạt, không tính tiền chậm nộp khi thực hiện nghĩa vụ “theo văn bản hành chính hoặc quyết định xử lý của cơ quan quản lý thuế” liên quan đến nghĩa vụ thuế của chính mình (Luật 108 Điều 37 khoản 1 điểm o).

Luật không định nghĩa “văn bản hành chính”. Chúng tôi chưa thấy văn bản nào nói một trả lời dạng ảnh trên cổng hỏi đáp có được coi là văn bản hành chính hay không (đã tìm trong Luật 108 và Nghị định 252). Vì vậy không nên coi một trả lời như vậy là tấm khiên chắc chắn.

Công chức thuế có nhiệm vụ “Hướng dẫn, giải thích chính sách thuế đúng quy định, thống nhất” (Nghị định 252/2026/NĐ-CP). Hai trả lời ngược nhau (ảnh tải lên 07/10 và 20/10/2026) cho thấy việc áp dụng chưa thống nhất.

Người nộp thuế nên làm gì?

Năm việc, theo thứ tự:

1. Đọc câu chữ văn bản quy phạm. Với thuế tài sản mã hóa, đó là Luật Thuế thu nhập cá nhân 109/2025/QH15, Nghị định 253/2026/NĐ-CP và Thông tư 89/2026/TT-BTC. Luật 109 ghi thu nhập khác gồm “Thu nhập từ chuyển nhượng tài sản số” và tính 0,1% trên giá chuyển nhượng. Thông tư 89 nói ai tự khai, khai ở đâu. Cách khai từng bước ở trang kê khai thuế tài sản mã hóa.
2. Hỏi lại cơ quan thuế quản lý nơi bạn cư trú. Bạn có quyền được hướng dẫn và được giải thích (Luật 108 Điều 37 khoản 1 điểm a, g). Đây cũng là nơi nhận hồ sơ tự khai theo Thông tư 89. Mô tả đúng tình huống của mình: nơi giao dịch, loại giao dịch, nhận tiền gì. Trả lời của An Giang có ghi địa chỉ, số điện thoại để người hỏi liên hệ khi còn vướng.
3. Lưu mọi trả lời. Ghi mã câu hỏi, tên cơ quan trả lời, ngày, chụp màn hình và tải ảnh trả lời. Một trả lời có số, ngày, chữ ký rõ ràng dễ dùng hơn một ảnh không số.
4. Giữ chứng từ giao dịch. Luật 108 buộc người nộp thuế ghi chép đầy đủ các hoạt động phát sinh nghĩa vụ thuế. Cách lập bảng ở bài kiểm kê tài sản mã hóa.
5. Tự khai trung thực và biết mình có đường sửa. Người nộp thuế phải khai chính xác, trung thực, đầy đủ và tự tính thuế. Khai sai thì được khai bổ sung trong 05 năm (Luật 108 Điều 12 khoản 1, khoản 5).

VietnamBit không khuyên chọn trả lời nào có lợi hơn và không thể nói trước cơ quan thuế sẽ chấp nhận cách khai nào. Trang này chỉ chỉ ra căn cứ.

Khai hay không khai, hệ quả bằng số ra sao?

Theo câu chữ Luật 109, bán 100.000.000 đồng thì thuế là 100.000 đồng. Cách tính: 100.000.000 × 0,1% = 100.000 đồng.

Nếu không khai, sau đó bị xác định phải nộp, khoản thuế này chịu thêm tiền chậm nộp 0,03%/ngày (Luật 108 Điều 16 khoản 2 điểm a). Ví dụ chậm 200 ngày:

• Tiền chậm nộp = 100.000 × 0,03% × 200 = 6.000 đồng.

Ngoài tiền chậm nộp, việc không khai có thể bị xử phạt hành chính, tùy số ngày và có phát sinh thuế phải nộp hay không. Các khung phạt ở trang không khai, chậm nộp thuế tài sản mã hóa bị phạt thế nào. Đếm hạn khai bằng công cụ tính hạn khai thuế.

Có khiếu nại một trả lời được không?

Luật 108 cho khiếu nại, khởi kiện “quyết định hành chính, hành vi hành chính” của cơ quan quản lý thuế. Quyền này ghi ở Luật 108 Điều 37 khoản 1 điểm l. Thủ tục khiếu nại làm theo pháp luật về khiếu nại, tố cáo, trang này không mô tả.

Chúng tôi chưa thấy văn bản nào nói một trả lời trên cổng hỏi đáp có phải là quyết định hành chính, hành vi hành chính hay không (đã tìm trong Luật 108 và Nghị định 252). Theo cách đọc của VietnamBit, quyết định ấn định thuế hay quyết định xử phạt là quyết định hành chính, nên thuộc diện khiếu nại.

Khi không đồng ý số thuế bị ấn định, người nộp thuế vẫn phải nộp, đồng thời có quyền đề nghị giải thích hoặc khiếu nại, khởi kiện (Luật 108 Điều 37 khoản 2 điểm o).

Những chỗ chưa rõ

Đến 31/10/2026, chúng tôi chưa thấy quy định nào trả lời ba điểm sau. Đã tìm trong Luật 108, Nghị định 252, Luật 109, Nghị định 253, Thông tư 89 và Thông tư 41.

• Trả lời trên cổng hỏi đáp có phải “văn bản hành chính” theo Luật 108 không.
• Bán lấy USDT thì quy đổi giá chuyển nhượng sang đồng theo tỷ giá nào (mua bán USDT có phải đóng thuế không).
• Khi nào Bộ Tài chính có hướng dẫn chung cho giao dịch trên sàn nước ngoài.

Bán qua sàn được Bộ Tài chính cấp phép thì người bán không phải tự khai: sàn khấu trừ 0,1% và khai thay (Thông tư 41/2026/TT-BTC Điều 4). Theo Luật 108, người bán không nộp lại số đã khấu trừ. Khác biệt giữa hai loại sàn ở bài sàn được cấp phép khác sàn nước ngoài ở những điểm nào.