Kyber Network (KNC) là gì? Dự án người Việt đồng sáng lập

Kyber Network là dự án thanh khoản phi tập trung do người Việt đồng sáng lập năm 2017; KNC là token quản trị của dự án, còn công cụ hoán đổi KyberSwap vẫn hoạt động đến nay. Cơ chế thưởng bằng ETH và đốt KNC mỗi giao dịch thuộc thời kỳ trước nâng cấp token năm 2021, không còn áp dụng. Trang này nêu dữ kiện có nguồn: Kyber Network là gì, ai sáng lập, KNC dùng làm gì, tổng cung, các sự cố bảo mật theo báo cáo của chính dự án, rủi ro và pháp lý Việt Nam. Vietnambit không đánh giá triển vọng, không dự báo giá. Kiểm chứng ngày 27/10/2026.

Kyber Network là gì?

Kyber Network là dự án thanh khoản phi tập trung trên Ethereum và các mạng tương thích EVM; sản phẩm chính hiện nay là KyberSwap, công cụ tổng hợp giao dịch tìm giá hoán đổi token qua nhiều nguồn thanh khoản. Người dùng tự kết nối ví và ký giao dịch, KyberSwap không giữ tài sản thay người dùng như một sàn tập trung (khác biệt giữa hai mô hình ở bài DEX và CEX là gì).

Theo tài liệu KyberSwap (đọc ngày 27/10/2026), KyberSwap kết nối hơn 420 nguồn thanh khoản trên 19 mạng, có hoán đổi, lệnh giới hạn, hoán đổi liên chuỗi và mục Kyber Earn để cung cấp thanh khoản. Dự án tự công bố đã xử lý hơn 170 tỷ USD giao dịch cho hơn 4,8 triệu người dùng; đây là số liệu dự án tự công bố, Vietnambit chưa kiểm chứng độc lập.

Kyber khởi đầu năm 2017 với ý tưởng sàn phi tập trung đổi token tức thì mà không cần chờ khớp lệnh đối ứng. Đợt bán token kết thúc ngày 16/09/2017, thu 200.000 ETH từ 21.309 địa chỉ, theo tài liệu dự án.

Ai sáng lập Kyber Network?

Theo VnExpress (27/07/2021), Kyber Network do ba người sáng lập năm 2017: hai người Việt là Lưu Thế Lợi và Trần Huy Vũ, cùng Yaron Velner.

Người	Vai trò theo nguồn (mốc ngày)	Nguồn
Lưu Thế Lợi (Loi Luu)	Đồng sáng lập; CEO đến 01/2022, sau đó chủ tịch điều hành (theo tin 01/2022)	VnExpress (27/07/2021), VnEconomy (19/01/2022)
Trần Huy Vũ (Victor Tran)	Đồng sáng lập; giám đốc công nghệ, được bổ nhiệm CEO tháng 01/2022	VnEconomy (19/01/2022)
Yaron Velner	Đồng sáng lập	VnExpress (27/07/2021)

Chức danh trong bảng là theo tin năm 2021–2022; Vietnambit chưa tìm thấy công bố của Kyber về ban lãnh đạo năm 2026.

Theo trang tin của Khoa Máy tính, Đại học Quốc gia Singapore (NUS), Lưu Thế Lợi có bằng tiến sĩ khoa học máy tính tại NUS, nghiên cứu về tài sản mã hóa và bảo mật hợp đồng thông minh. VnExpress xếp Kyber Network cùng nhóm dự án do người Việt phát triển với Axie Infinity, TomoChain (nay là Viction) và Coin98.

KNC dùng để làm gì?

KNC là token quản trị và tiện ích của hệ sinh thái KyberSwap: người giữ đặt cọc vào KyberDAO để bỏ phiếu các đề xuất (KIP) và nhận thưởng bằng KNC trích từ phí giao dịch trên KyberSwap. Tài liệu dự án liệt kê các công dụng sau (đọc ngày 27/10/2026; trang tài liệu cập nhật lần cuối khoảng năm 2023–2024, chương trình có thể đã thay đổi):

Công dụng	Nội dung	Lưu ý
Quản trị	Đặt cọc KNC vào KyberDAO, bỏ phiếu các đề xuất KIP	Mọi thay đổi cần đa số phiếu
Thưởng bỏ phiếu	Nhận một phần phí giao dịch của KyberSwap, trả bằng KNC	Phụ thuộc khối lượng giao dịch, không cố định
Hoàn phí gas	Người đặt cọc được hoàn một phần phí gas khi giao dịch trên KyberSwap, theo hạng	Chương trình do dự án đặt, có thể thay đổi
Thanh khoản	Đưa KNC vào bể thanh khoản, nhận phí	Rủi ro hợp đồng thông minh

Tổng cung KNC là bao nhiêu?

Tài liệu Kyber ghi tổng cung tối đa 252.301.550 KNC (tính cả KNC và KNCL chưa đổi); đọc trực tiếp hợp đồng ngày 27/10/2026, tổng cung KNC trên Ethereum là khoảng 241.052.861 KNC. Con số “tối đa” không phải trần cứng: KyberDAO đã từng bỏ phiếu đúc thêm và vẫn giữ quyền này.

Mốc	Diễn biến	Tổng cung sau mốc
16/09/2017	Bán token xong, đúc 226.000.000 KNC	226.000.000
Sau đợt nhận token	Đốt 10.374.651,16 KNC dư	215.625.348,84
Đến 04/2021	Cơ chế cũ đốt thêm 5.374.386,84 KNCL	210.250.962
20/04/2021	Bắt đầu đổi sang KNC mới (KIP-6)	210.250.962
15/06/2021	KyberDAO đúc thêm 42.050.588 KNC cho quỹ phát triển hệ sinh thái (KIP-8, KIP-9)	252.301.550

Phân bổ ban đầu năm 2017: 61,06% cho người mua token, 19,47% quỹ vận hành công ty, 19,47% nhà sáng lập, cố vấn và nhà đầu tư sớm (khóa 1 năm, trả dần 2 năm). Tài liệu ghi đến cuối tháng 09/2019, toàn bộ phần của nhà sáng lập, cố vấn và nhà đầu tư sớm đã mở khóa và phân phối.

Kiểm tra lại bằng số liệu trên chuỗi ngày 27/10/2026 (Vietnambit tự tính): 241.052.861 KNC + 11.248.689 KNCL chưa đổi = 252.301.550, đúng bằng tổng cung tối đa trong tài liệu; không thấy dấu hiệu tổng cung tăng thêm sau tháng 06/2021.

KNC có trên những mạng nào?

KNC gốc phát hành trên Ethereum (ERC-20) và có bản trên Arbitrum, Polygon, Optimism, Base, zkSync Era, Polygon zkEVM, Linea, BitTorrent Chain và Scroll; bản trên BNB Chain đi qua cầu nối bên thứ ba. Danh sách địa chỉ chính thức nằm ở trang hợp đồng KNC trong tài liệu KyberSwap; token cùng tên khác địa chỉ là token khác.

Hai loại cần chú ý. Bản bọc axlKNC đi qua cầu nối Axelar. Bản bọc mKNC (Arbitrum, Optimism, Avalanche, Fantom) do đội Multichain triển khai; tài liệu Kyber ghi Multichain đã ngừng mọi hoạt động từ 14/07/2023 và “khuyến cáo mạnh” người dùng không tương tác với các hợp đồng này. Nguyên tắc chọn mạng khi chuyển token ở bài TRC20, BEP20, ERC20 là gì.

Vụ tấn công KyberSwap Elastic năm 2023 diễn ra thế nào?

Ngày 22/11/2023 (10:54 tối giờ UTC, tức 05:54 sáng 23/11 giờ Việt Nam), kẻ tấn công khai thác lỗi làm tròn trong mã hoán đổi của các bể thanh khoản KyberSwap Elastic; báo cáo của KyberSwap (07/02/2024) ghi tài sản bị ảnh hưởng khoảng 56,2 triệu USD của 2.367 nhà cung cấp thanh khoản. KyberSwap Elastic là sản phẩm thanh khoản tập trung (người cung cấp thanh khoản chọn khoảng giá), khác với công cụ tổng hợp giao dịch.

Nguyên nhân theo báo cáo: một sai lệch giữa phép ước lượng khi giá vượt qua một “tick” (mốc giá) và phép tính giá cuối cùng, bị khuếch đại bởi lỗi làm tròn. Kẻ tấn công vay nhanh (flash loan) một lượng lớn token, đẩy giá ra khỏi vùng có thanh khoản, đặt một lượng thanh khoản và một lượng hoán đổi được tính chính xác đến từng đơn vị để bể “đếm” thanh khoản gấp đôi, rồi hoán đổi ngược chiều để rút ra nhiều hơn số đưa vào. Báo cáo thừa nhận lỗ hổng này “không được phát hiện” dù mã đã qua kiểm toán.

Hạng mục	Số liệu theo báo cáo KyberSwap	Ghi chú
Tài sản bị ảnh hưởng	Khoảng 56.197.284 USD	Giá tại thời điểm tấn công
Kẻ tấn công chính lấy	Khoảng 48.671.787 USD	Chưa thu hồi khi báo cáo
Bot chạy trước (front-run) bắt chước lấy	Khoảng 6.562.748 USD	Hai nhóm bot đồng ý trả 90%, nhận 10% tiền thưởng
Đã thu hồi từ bot	Khoảng 5,17 triệu USD	Theo giá lúc thu hồi (tính theo giá lúc tấn công, báo cáo ghi khoảng 5,7 triệu)
Tài sản bị kẹt rồi gỡ được	Khoảng 706.000 USD	Trả lại theo tỷ lệ góp thanh khoản

KyberSwap dừng nạp thanh khoản vào mọi bể Elastic trên 13 mạng và nhắn trên chuỗi cho kẻ tấn công đề nghị 10% tiền thưởng; theo báo cáo, chỉ hai nhóm bot phản hồi. Cách bot chạy trước giao dịch của người khác được giải thích ở bài về MEV. Với phần chưa thu hồi, chương trình hỗ trợ từ ngân quỹ (công bố 20/12/2023) cho chọn nhận 60% giá trị bằng stablecoin trả dần 3 tháng, hoặc 100% trả dần 12 tháng, bắt đầu từ 01/02/2024; người nhận phải đáp ứng điều kiện trong điều khoản sử dụng của KyberSwap, hoàn tất KYC và hoàn trả nếu tài sản sau này được thu hồi.

Ngày 03/02/2025, Bộ Tư pháp Mỹ công bố một cáo trạng gồm năm tội danh, được tòa liên bang ở New York cho công khai, truy tố một công dân Canada khi đó 22 tuổi. Theo cáo trạng, người này bị cáo buộc đã khai thác lỗ hổng hợp đồng thông minh của KyberSwap và Indexed Finance trong giai đoạn 2021–2023 để chiếm đoạt tổng cộng khoảng 65 triệu USD, và khoảng tháng 11/2023 bị cáo buộc đã tìm cách tống tiền các nạn nhân vụ KyberSwap bằng một “đề xuất dàn xếp giả”. Thông cáo nêu rõ: cáo trạng chỉ là cáo buộc, bị cáo được suy đoán vô tội cho tới khi bị chứng minh có tội trước tòa.

KyberSwap còn sự cố bảo mật nào khác?

Có hai sự cố khác theo công bố của chính dự án: giao diện web bị chèn mã độc ngày 01/09/2022 và một lỗ hổng trong KyberSwap Elastic bản cũ được báo cáo ngày 17/04/2023, không mất tiền.

Ngày	Sự cố	Hậu quả theo dự án
01/09/2022	Kẻ xấu dùng tài khoản Cloudflare của một cựu nhân viên để chèn mã vào kyberswap.com, hiện yêu cầu cấp quyền chi token cho địa chỉ lạ	2 người dùng bị ảnh hưởng, 1 người không mất tiền, người còn lại được hoàn đủ; hợp đồng thông minh không bị ảnh hưởng
17/04/2023	Một hacker mũ trắng báo lỗ hổng khiến thanh khoản bị tính hai lần trong một tình huống đặc biệt	KyberSwap dừng nạp thanh khoản, khuyên rút vị thế; ngừng Elastic bản cũ, ra bản sửa ngày 25/05/2023
22/11/2023	Vụ tấn công Elastic ở mục trên	Khoảng 56,2 triệu USD tài sản bị ảnh hưởng

Sự cố 09/2022 là kiểu tấn công nhắm vào bước cấp quyền chi token. Cách kiểm tra và thu hồi quyền đã cấp ở bài approve token và revoke.

Rủi ro khi giữ KNC là gì?

Rủi ro chính: KNC có thể bị đúc thêm qua bỏ phiếu, công dụng gắn với sản phẩm của một công ty, hợp đồng thông minh từng bị khai thác, và token giả hoặc bản bọc không còn được hỗ trợ trên các mạng khác.

Rủi ro	Nội dung	Nguồn
Nguồn cung	KyberDAO có quyền đúc thêm KNC; đã đúc 42 triệu KNC năm 2021	Tài liệu KyberSwap
Phụ thuộc sản phẩm	Thưởng cho người đặt cọc lấy từ phí KyberSwap, giảm khi giao dịch giảm	Tài liệu KyberSwap
Hợp đồng thông minh	Elastic bị khai thác 11/2023 dù đã kiểm toán	Báo cáo KyberSwap
Bản bọc, token giả	mKNC của Multichain không còn được vận hành; KNC trên nhiều mạng dễ bị làm giả	Tài liệu KyberSwap
Ví tự quản	Ai có cụm từ khôi phục là có toàn quyền với ví	Không ai cần cụm từ của bạn, kể cả “hỗ trợ viên Kyber”

Nếu ví đã bị rút tài sản, xem ví bị hack phải làm gì.

Kyber Network ở Việt Nam có gì cần lưu ý?

Kyber Network do người Việt đồng sáng lập nhưng không phải tổ chức được Bộ Tài chính cấp phép theo Nghị quyết 05/2025/NQ-CP, và KyberSwap là công cụ hoán đổi phi tập trung, không phải sàn được cấp phép. Nền tảng giao dịch do người Việt sáng lập cũng vậy, xem Nami Exchange. Nghị quyết không cấm nắm giữ. Điều 7 khoản 3 yêu cầu “các giao dịch tài sản mã hóa phải được thực hiện thông qua các tổ chức cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa do Bộ Tài chính cấp phép”; chế tài với nhà đầu tư trong nước áp sau 6 tháng kể từ giấy phép đầu tiên (khoản 2). Văn bản chưa định nghĩa “giao dịch”, nên chưa nói rõ việc hoán đổi token trên công cụ phi tập trung có bị coi là giao dịch hay không. Mức phạt cụ thể ở giao dịch trên sàn nước ngoài có bị phạt không.

Tính đến 28/10/2026 chưa tổ chức nào được cấp phép, nên chưa có sàn hợp pháp nào ở Việt Nam niêm yết KNC; danh sách tài sản sàn được phép niêm yết ở sàn được cấp phép niêm yết tài sản nào. Bán tài sản số chịu thuế thu nhập cá nhân 0,1% trên giá chuyển nhượng mỗi lần, lãi hay lỗ đều tính, xem thuế tài sản mã hóa 0,1% tính thế nào.